Μακαριώτατε,
Αγαπητέ Κύριε Μενελάου,
Αγαπητά Στελέχη και Μέλη της ΔΗΠΑ
Κυρίες και κύριοι,
Συμπληρώνονται φέτος πενήντα δυο χρόνια από το δίδυμο έγκλημα κατά της πατρίδας μας: το προδοτικό πραξικόπημα και τη βάρβαρη τουρκική εισβολή.
Η μνήμη παραμένει νωπή και βαριά φορτισμένη, γιατί εκείνη η μεγάλη τραγωδία του Ιούλη του 1974 σκόρπισε αίμα, πόνο, πίκρα, δυστυχία και σφράγισε ανεξίτηλα τη ζωή μας, το παρόν και το μέλλον μας.
Μέρα μνήμης, τιμής, αγώνα και ελπίδας η σημερινή.
Θυμόμαστε και τιμούμε τους ήρωες και τους μάρτυρες μας, τους υπερασπιστές και προασπιστές της δημοκρατίας και της ελευθερίας, όσους αντιστάθηκαν στο προδοτικό πραξικόπημα και υπερασπίστηκαν τη δημοκρατία και τη νομιμότητα.
Τιμούμε τον αείμνηστο Εθνάρχη Μακάριο, που ήταν ο κύριος στόχος των πραξικοπηματιών.
Τιμούμε τους αγνοούμενούς μας, τους παθόντες, τους εγκλωβισμένους, τις χιλιάδες των εκτοπισθέντων.
Μακαριώτατε,
Αγαπητέ Κύριε Μενελάου,
Αγαπητά Στελέχη και Μέλη της ΔΗΠΑ
Κυρίες και κύριοι,
Έκτοτε από τις αποφράδες εκείνες μέρες, πέρασαν πενήντα δύο χρόνια, με το Κυπριακό να εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα μακροβιότερα άλυτα διεθνή προβλήματα.
Πολλοί ήσαν οι σταθμοί που χαρακτήρισαν την πορεία της εθνικής μας υπόθεσης μέχρι σήμερα. Πολλοί κύκλοι διαπραγματεύσεων. Αρκετά χρόνια στασιμότητας και αδιεξόδων. Πολλές ανακατατάξεις στο παγκόσμιο γίγνεσθαι. Πολλές και αυξημένες προσδοκίες δημιουργήθηκαν κατά καιρούς για την επίλυση της. Αρκετές και οι απογοητεύσεις.
Για τη μη επίλυση του κυπριακού, την κύρια ευθύνη φέρει η διαχρονική αδιαλλαξία και επεκτατισμός της Τουρκίας, καθώς και οι αναθεωρητικές της επιδιώξεις.
Την ίδια ώρα οφείλουμε να παραδεχτούμε ότι κάναμε και εμείς λάθη, είχαμε και παραλείψεις, κάποιες στιγμές χάσαμε τον προσανατολισμό μας. Πρόσκαιρα και κάτω από ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες, δώσαμε την εντύπωση ότι μειώθηκε προς στιγμή η πίστη μας στο δίκαιο του αγώνα μας.
Μπορεί τα πενήντα δυο χρόνια να είναι πολλά. Και είναι. Αλίμονο, όμως, αν κουραστούμε, αν απογοητευτούμε, αν απελπιστούμε.
Η ευθύνη για τη διαχείριση του κυπριακού προβλήματος είναι βαρύτατη. Το ιστορικό μας χρέος τεράστιο.
Οφείλουμε να στηρίξουμε με συνέπεια και με υπευθυνότητα τις προσπάθειες που καταβάλλει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας για την επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων. Σήμερα, μέσα στη δίνη των γεωπολιτικών ανακατατάξεων και τη μεγάλη αβεβαιότητα, η Κύπρος χρειάζεται περισσότερο από ποτέ, εθνική ομοψυχία, ενότητα και ένα ισχυρό νούσιμο διεκδικητικό αρραγές μέτωπο.
Την τελευταία περίοδο καταγράφεται μια πιο έντονη κινητικότητα, τόσο από πλευράς των Ηνωμένων Εθνών, όσο και από πλευράς της ΕΕ.
H έλευση του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, στην Κύπρο, αποτελεί έμπρακτη απόδειξη του προσωπικού του ενδιαφέροντος για την επανεκκίνηση της διαπραγματευτικής διαδικασίας και την αναζήτηση μιας βιώσιμης και συνολικής λύσης του Κυπριακού.
Η επίσκεψη αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς ο κ. Γκουτέρες είναι ο πρώτος Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ που επισκέπτεται την Κύπρο μετά από δεκαέξι χρόνια.
Ταυτόχρονα, θετική εξέλιξη αποτελεί και ο διορισμός του Ειδικού Απεσταλμένου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Κυπριακό, Raffaele Fitto, μια εξέλιξη που ενισχύει τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην προσπάθεια επανέναρξης των διαπραγματεύσεων και δημιουργεί πρόσθετη δυναμική για την επανέναρξη των προσπαθειών για τις διαπραγματεύσεις στο Κυπριακό.
Ελπίζουμε και προσδοκούμε ότι, επιτέλους, θα σπάσει το αδιέξοδο και θα δρομολογηθούν εξελίξεις που θα οδηγήσουν στη σύγκληση Πενταμερούς Διάσκεψης και, ακολούθως, στην επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Μιας διαδικασίας που θα έχει ως στόχο την επίτευξη λειτουργικής και βιώσιμης λύσης του Κυπριακού, προς όφελος όλων των νόμιμων κατοίκων της πατρίδας μας.
Μια λύση που θα διασφαλίζει τη συνέχεια της Κυπριακής Δημοκρατίας ως ενός κυρίαρχου, ανεξάρτητου, ευρωπαϊκού κράτους, χωρίς κατοχικά στρατεύματα, αναχρονιστικές εγγυήσεις και επεμβατικά δικαιώματα, και όπου τα ανθρώπινα δικαιώματα και οι βασικές ελευθερίες θα κατοχυρώνονται.
Η ΔΗ.ΠΑ. στη βάση των διαχρονικών της θέσεων και του διεκδικητικού ρεαλισμού, θα συνεχίσει να πολιτεύεται χωρίς δογματισμούς, ιδεοληψίες και ηρωικές μωρίες.
Φίλες και φίλοι,
Αυτές τις ώρες, αυτές τις μέρες ας επιχειρήσουμε να μπούμε σε ένα διάλογο με την Ιστορία.
Να διδαχθούμε από αυτήν. Να διδαχθούμε ακόμη και από τα λάθη μας. Και ας αρχίσουμε παράλληλα ένα συγκροτημένο διάλογο με το μέλλον. Κυρίως, όμως, ας αφουγκραστούμε τι μάς προστάζει ο λαός μας, τι αξιώνει, τι προσδοκά από εμάς και σε ποιο μέλλον προσβλέπει.
Είναι η ώρα, που είτε θα συνειδητοποιήσουμε τους εθνικούς κινδύνους και να τους αντιμετωπίσουμε συλλογικά με σχέδιο, σωφροσύνη και υπευθυνότητα, είτε θα αφεθούμε μοιρολατρικά στην τύχη μας και θα χαθούμε στον πάτο της ιστορίας.
Η διαφύλαξη και η συντήρηση της ιστορικής μνήμης είναι ευθύνη και χρέος όλων μας. Η ιστορική αλήθεια γύρω από τα τραγικά γεγονότα του Ιούλη του 1974 αποτελεί σταθερό βάθρο αυτογνωσίας.
Η διαφύλαξη αλώβητης και ανόθευτης της ιστορικής αλήθειας αποτελεί προϋπόθεση για το αύριο.
Δεν έχουμε δικαίωμα να ξεχάσουμε. Δεν έχουμε δικαίωμα να περιπέσουμε σε λήθαργο και να αφεθούμε σε μια πορεία αλλοτρίωσης.
Γιατί η θυσία των ηρώων και των μαρτύρων μας παραμένει αδικαίωτη.
Η πολιτική ηγεσία του τόπου, όλοι εμείς καλούμαστε να αποδείξουμε ότι χωρίς τις νοοτροπίες και τα αυτοκαταστροφικά σύνδρομα του παρελθόντος, χωρίς να αναμοχλεύουμε μίση, πάθη, μικρότητες και παραταξιακές σκοπιμότητες, με τη σοφία και την εμπειρία που με τα χρόνια έχουμε αποκτήσει, μπορούμε να εμπνεύσουμε και να καθοδηγήσουμε τον λαό μας προς ένα καλύτερο αύριο.
Θα πρέπει με λίγα λόγια να αποδείξουμε στην πράξη ότι την Κύπρο μας την αγαπούμε. Ότι αυτήν υπηρετούμε. Και γι΄αυτή νοιαζόμαστε πραγματικά.
Οι απαντήσεις θα είναι πειστικές και άξιες λόγου, αν θα συνοδεύονται με τις ανάλογες πολιτικές υπερβάσεις και θα οδηγούν στην πραγματική ενότητα και την εθνική συνεννόηση για την από κοινού αντιμετώπιση των προκλήσεων, αλλά και των ευκαιριών και των νέων δυνατοτήτων που στην πορεία ενδεχομένως να δημιουργηθούν.
Από τις πράξεις μας θα κριθούμε όλοι.
Ας φροντίσουμε να αξιωθούμε τη θετική κρίση της Ιστορίας και την εκτίμηση και την ευγνωμοσύνη των μελλοντικών γενεών.
