Η Βουλή των Αντιπροσώπων συνέρχεται στη σημερινή ειδική συνεδρία για να καταδικάσει, για ακόμα μία χρονιά, το δίδυμο έγκλημα σε βάρος της Κύπρου και του λαού της, του Ιούλη του 1974, το προδοτικό πραξικόπημα και τη βάρβαρη τουρκική εισβολή.
Σαράντα εννέα χρόνια μετά την τραγωδία του πιο θλιβερού και τραγικού Ιούλη της κυπριακής ιστορίας ο λαός μας εξακολουθεί να βιώνει τις συνέπειες της εγκληματικής αφροσύνης και της μεγάλης προδοσίας.
Η μνήμη παραμένει νωπή και βαριά φορτισμένη, γιατί εκείνη η μεγάλη τραγωδία του Ιούλη του 1974 σκόρπισε αίμα, πόνο, πίκρα, δυστυχία και σφράγισε ανεξίτηλα τη ζωή μας, το παρόν και το μέλλον μας.
Μέρα μνήμης, τιμής και αγώνα η σημερινή.
Θυμόμαστε και τιμούμε τους ήρωες και τους μάρτυρες μας, τους υπερασπιστές και προασπιστές της δημοκρατίας και της ελευθερίας.
Τιμούμε όσους αντιστάθηκαν στο προδοτικό πραξικόπημα και υπερασπίστηκαν τη δημοκρατία και τη νομιμότητα.
Τιμούμε μαζί με όλους αυτούς τον αείμνηστο Εθνάρχη Μακάριο, που ήταν ο κύριος στόχος των πραξικοπηματιών. Τιμούμε τους αγώνες του και την προσφορά του προς την πατρίδα.
Τιμούμε τους αγνοούμενούς μας, τους παθόντες, τους εγκλωβισμένους, τις χιλιάδες των εκτοπισθέντων.
Εξοχότατε κύριε Πρόεδρε,
κυρία Πρόεδρε,
κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Σχεδόν μισός αιώνας από τότε, πολλοί ήσαν οι σταθμοί που χαρακτήρισαν την πορεία της εθνικής μας υπόθεσης μέχρι σήμερα. Πολλοί κύκλοι διαπραγματεύσεων. Αρκετά χρόνια στασιμότητας και αδιεξόδων. Πολλές ανακατατάξεις στο παγκόσμιο γίγνεσθαι. Πολλές και αυξημένες προσδοκίες δημιουργήθηκαν κατά καιρούς για την επίλυση της. Αρκετές και οι απογοητεύσεις. Διαχρονική τουρκική αδιαλλαξία και επεκτατισμός.
Πρέπει να παραδεχτούμε ότι κάναμε και λάθη, είχαμε και παραλείψεις, κάποιες στιγμές χάσαμε τον προσανατολισμό μας. Πρόσκαιρα και κάτω από ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες, δώσαμε την εντύπωση ότι μειώθηκε προς στιγμή η πίστη του λαού μας στο δίκαιο του αγώνα του.
Μπορεί τα σαράντα εννέα χρόνια να είναι πολλά. Και είναι. Αλίμονο, όμως, αν χάσουμε την πίστη στο δίκαιο του αγώνα μας, αν κουραστούμε, αν απογοητευτούμε, αν απελπιστούμε.
Σίγουρα δεν είναι εύκολος ο αγώνας μας. Ουδέποτε ήταν εύκολος. Όμως, κανένας δεν θα μας προσφέρει την ελευθερία και τα δικαιώματά μας αν εμείς δεν συνεχίσουμε να τα διεκδικούμε με σθένος, αποφασιστικότητα και επιμονή.
Πρέπει, επιτέλους να βρούμε το δρόμο της εθνικής συνεννόησης, της συναντίληψης, της συναίνεσης. Το δρόμο της ευθύνης και του καθήκοντος.
Μόνο έτσι μπορούμε με σιγουριά να χαράξουμε την πορεία προς ένα καλύτερο μέλλον.
Αυτές τις ώρες, αυτές τις μέρες ας επιχειρήσουμε να μπούμε σε ένα διάλογο με την Ιστορία.
Να διδαχθούμε από αυτήν. Να διδαχθούμε ακόμη και από τα λάθη μας. Και ας αρχίσουμε παράλληλα ένα συγκροτημένο διάλογο με το μέλλον. Κυρίως, όμως, ας αφουγκραστούμε τι μάς προστάζει ο λαός μας, τι αξιώνει, τι προσδοκεί από εμάς και σε ποιο μέλλον προσβλέπει.
Είναι η ώρα, που είτε θα συνειδητοποιήσουμε τους εθνικούς κινδύνους και να τους αντιμετωπίσουμε συλλογικά με σχέδιο, σωφροσύνη, υπευθυνότητα και διεκδικητικό ρεαλισμό, είτε θα αφεθούμε μοιρολατρικά στην τύχη μας και θα χαθούμε στον πάτο της ιστορίας.
Εξοχότατε κύριε Πρόεδρε,
κυρία Πρόεδρε,
κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Η ευθύνη για τη διαχείριση του κυπριακού προβλήματος είναι βαρύτατη. Το ιστορικό μας χρέος, τεράστιο.
Η Κύπρος και ο λαός της βρίσκονται σε ένα ιδιαίτερα κρίσιμο και επικίνδυνο σταυροδρόμι.
Σίγουρα, οι ευθύνες των Ηνωμένων Εθνών και γενικά της διεθνούς κοινότητας είναι τεράστιες για την πολύχρονη εκκρεμότητα του κυπριακού προβλήματος. Για σαράντα εννέα χρόνια ένα διεθνές πρόβλημα εισβολής και κατοχής, ένα διεθνές έγκλημα παραμένει άλυτο και ατιμώρητο.
Αυτή η αδυναμία, αυτή αναποτελεσματικότητα, αυτή η υποκρισία των δύο μέτρων και των δύο σταθμών και η ανοχή της διεθνούς κοινότητας έχει αποθρασύνει την Τουρκία σε βάρος της Κύπρου, που θεωρεί το νησί μας γεωγραφική προέκταση της Ανατολίας και που επιδιώκει τον πλήρη έλεγχο της Κύπρου και την ολοκληρωτική και ανέκκλητη μεταβολή του δημογραφικού της χαρακτήρα.
Έχουμε απέναντί μας μια τουρκική ηγεσία που θεωρεί τον εαυτό της κληρονόμο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και επιδιώκει την αναβίωσή της.
Εμείς, διεκδικούμε τα στοιχειώδη εκείνα δικαιώματα τα οποία είναι δεδομένα για τους άλλους λαούς.
Ζητούμε τα ελάχιστα και θεωρούμαστε αδιάλλακτοι, ζητούμε τα θεμελιώδη δικαιώματα και τις βασικές ελευθερίες και θεωρούμαστε ανένδοτοι, ζητούμε να φύγουν τα τουρκικά κατοχικά στρατεύματα και οι έποικοι και θεωρούμαστε απορριπτικοί.
Το δραματικό αδιέξοδο στο οποίο βρίσκεται σήμερα το κυπριακό πρόβλημα, με αποτέλεσμα την επέκταση των τετελεσμένων της εισβολής, στην Αμμόχωστο, στη Δερύνεια, αλλά και γενικότερα στις κατεχόμενες περιοχές μας, πρέπει να αρθεί.
Η πρόταση του Προέδρου Χριστοδουλίδη, για διασύνδεση του Κυπριακού με τα Ευρωτουρκικά και τη δημιουργία κινήτρων, που θα προωθήσει η ενεργότερη εμπλοκή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Κυπριακό, σε όλα τα στάδια και με κάθε μέσο – ως η πρόσφατη αναφορά στα Συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου – κατά την άποψη μας συμβάλλει στο να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για να επανέλθει το κυπριακό σε τροχιά συνομιλιών.
Και επειδή πολλά λέγονται, πολλά κυοφορούνται και μεθοδεύονται, για την πιθανή επανέναρξη της διαδικασίας των απευθείας διαπραγματεύσεων, οφείλουμε με σαφήνεια και κατηγορηματικότητα να επαναλάβουμε, ότι το Πλαίσιο Γκουτέρες παραμένει στο τραπέζι, ως μια καλή βάση για την επανέναρξη της διαδικασίας, από το σημείο που διακόπηκε στο Κρανς Μοντάνα.
Νοείται, φυσικά, ότι προσδοκούμε σε μια λύση αρχών, λύση που να εδράζεται στα ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών, τις Συμφωνίες Κορυφής και τις σχετικές αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με στόχο τη λύση Διζωνικής, Δικοινοτικής Ομοσπονδίας, το μόνο πλαίσιο λύσης που η διεθνής κοινότητα αποδέχεται.
Εξοχότατε κύριε Πρόεδρε,
κύριε Πρόεδρε,
κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Η διαφύλαξη και η συντήρηση της ιστορικής μνήμης είναι ευθύνη και χρέος όλων μας.
Η ιστορική αλήθεια γύρω από τα τραγικά γεγονότα του Ιούλη του 1974 αποτελεί σταθερό βάθρο αυτογνωσίας. Η συντήρηση αλώβητης και ανόθευτης της αλήθειας για το παρελθόν αποτελεί προϋπόθεση για τη διαμόρφωση μιας ελπιδοφόρας πορείας για το σήμερα και το αύριο.
Δεν έχουμε δικαίωμα να ξεχάσουμε. Δεν έχουμε δικαίωμα να περιπέσουμε σε λήθαργο και να αφεθούμε σε μια πορεία αλλοτρίωσης.
Δεν έχουμε δικαίωμα να αφήσουμε τη μνήμη να εξασθενίσει ή να λοξοδρομήσει, γιατί οι πληγές που προκάλεσε το δίδυμο έγκλημα του Ιούλη του 1974 παραμένουν ακόμα ανεπούλωτες.
Γιατί η θυσία των ηρώων και των μαρτύρων μας παραμένει αδικαίωτη.
Γιατί ο αγώνας μας για αποκατάσταση των δικαίων και των δικαιωμάτων μας και για την εξεύρεση μιας δίκαιης, λειτουργικής και βιώσιμης λύσης δεν έχει ακόμα δικαιωθεί.
Γιατί το δικαίωμα των προσφύγων για επιστροφή στις πατρογονικές τους εστίες δεν έχει ακόμα διασφαλιστεί.
Γιατί η τύχη των αγνοουμένων μας δεν έχει ακόμα διακριβωθεί.
Γιατί το μέλλον των παιδιών μας παραμένει ακόμα επισφαλές.
Είμαστε χρεωμένοι από τους ήρωές και τους μάρτυρές μας, που σήμερα μνημονεύουμε και τιμούμε, είμαστε χρεωμένοι από την Ιστορία αλλά και από τις γενιές που θα έρθουν σ’ αυτή τη μαρτυρική πατρίδα μετά από εμάς να συνεχίσουμε τον αγώνα μέχρι την τελική δικαίωση.
Ο λαός, σίγουρα, το αναμένει. Το απαιτεί. Το αξιώνει.
Έχουμε την άποψη ότι μπορούμε να βλέπουμε με αισιοδοξία και ελπίδα το μέλλον, φτάνει όλοι να συνειδητοποιήσουμε τις ευθύνες μας προς τον τόπο και τον λαό μας και να πολιτευτούμε με τρόπο υπεύθυνο, σταθερό, συνεπή και ρεαλιστικό.
Μέσα σε αυτό το ρευστό γεωπολιτικό περιβάλλον, με τις παγκόσμιες συνθήκες να αλλάξουν με γρήγορους ρυθμούς, καθήκον μας είναι:
- να αξιοποιήσουμε τα νέα γεωστρατηγικά και γεωπολιτικά δεδομένα,
- να διευρύνουμε τις στρατηγικές συνεργασίες μας με χώρες της περιοχής μας,
- να επενδύσουμε στην εργατικότητα και τη δημιουργικότητα του λαού μας,
- να εκσυγχρονίσουμε το κράτος και τους θεσμούς μας,
- να αποφύγουμε λογικές και πρακτικές που αποδείχθηκαν ατελέσφορες, μακριά από παρωχημένες εμμονές, δογματισμούς και ιδεοληψίες. Μακριά από κενά συνθήματα και ανώφελους βερμπαλισμούς.
Η πολιτική ηγεσία του τόπου, όλοι εμείς καλούμαστε να αποδείξουμε ότι χωρίς τις νοοτροπίες και τα αυτοκαταστροφικά σύνδρομα του παρελθόντος, χωρίς να αναμοχλεύουμε μίση, πάθη, μικρότητες και παραταξιακές σκοπιμότητες, με τη σοφία και την εμπειρία που με τα χρόνια έχουμε αποκτήσει, μπορούμε να εμπνεύσουμε και να καθοδηγήσουμε τον λαό μας προς ένα καλύτερο αύριο.
Θα πρέπει με λίγα λόγια να αποδείξουμε στην πράξη ότι την Κύπρο μας την αγαπούμε. Ότι αυτήν υπηρετούμε. Και γι΄αυτή νοιαζόμαστε πραγματικά.
Οι απαντήσεις θα είναι πειστικές και άξιες λόγου, αν θα συνοδεύονται με τις ανάλογες πολιτικές υπερβάσεις και θα οδηγούν στην πραγματική ενότητα και την εθνική συνεννόηση για την από κοινού αντιμετώπιση των προκλήσεων, αλλά και των ευκαιριών και των νέων δυνατοτήτων που στην πορεία ενδεχομένως να δημιουργηθούν.
Από τις πράξεις μας θα κριθούμε όλοι.
Ας φροντίσουμε να αξιωθούμε τη θετική κρίση της Ιστορίας και την εκτίμηση και την ευγνωμοσύνη των μελλοντικών γενεών.
