Το Νομοσχέδιο είναι εναρμονιστικό, έχει σκοπό την θέσπιση πλαισίου και διαδικασίας ελέγχου άμεσων ξένων επενδύσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση και αντικαθιστά και βελτιώνει κάποιες πρόνοιες προηγούμενου νομοσχεδίου το οποίο είχαμε εξετάσει, υιοθετώντας κάποιες από τις εισηγήσεις των ενδιαφερομένων ομάδων.
Συγκεκριμένα, προβλέπονται ασφαλιστικές δικλείδες με αυστηρά κριτήρια, για να μπορεί να παρεμβαίνει το κράτος σε εξαγορές μεγάλων εταιρειών, οργανισμών ή χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και κυρίως συστημικών που ενδεχομένως να θίξει την ασφάλεια ή τη δημόσια τάξη της Κυπριακής Δημοκρατίας. Δηλαδή να μπει ένα δίχτυ ασφαλείας και μια αξιολόγηση, προτού γίνουν ξένες επενδύσεις αξίας 2 εκ. ευρώ και άνω, σε επιχειρήσεις στρατηγικής σημασίας σε μια χώρα.
Επιγραμματικά, στο παρόν Νομοσχέδιο αναφέρεται ότι:
1 Αρμόδια αρχή ελέγχου είναι το Υπουργείο Οικονομικών.
2 Ο ξένος επενδυτής που προτίθεται να προβεί σε Άμεση Ξένη Επένδυση με σκοπό ή αποτέλεσμα την απόκτηση ειδικής συμμετοχής σε επιχείρηση στρατηγικής σημασίας, υποχρεούται να κοινοποιεί την πρόθεση αυτή και να εξασφαλίζει έγκριση εκ των προτέρων.
3 Καθορίζονται οι πληροφορίες που απαιτούνται για τη διενέργεια ελέγχου.
4 Καθορίζεται η διαδικασία ελέγχου και οι αντίστοιχες προθεσμίες.
5 Ορίζονται οι αρμοδιότητες της αρμόδιας αρχής, όπως π.χ. παροχή δυνατότητας έγκρισης, απόρριψης, τερματισμού, επιβολής όρων και προϋποθέσεων κλπ.
6 Προβλέπονται διοικητικές κυρώσεις και ρυθμίζονται θέματα προστασίας προσωπικών δεδομένων και εμπιστευτικών πληροφοριών.
Από την κατ’ άρθρο συζήτηση, έχει διαφανεί ότι το νέο νομοσχέδιο είναι όντως βελτιωμένο και είναι γεγονός ότι οι ανησυχίες οι οποίες είχαν εκφραστεί από πολλούς, για ενδεχόμενη απώλεια ξένων επενδύσεων που έχουν ήδη γίνει στη Κύπρο, καθώς και η άποψη ότι η ψήφιση της νομοθεσίας ενδεχομένως να δυσκολέψει την προσέλκυση νέων επενδύσεων, έχουν μετριαστεί χωρίς όμως να είμαστε εντελώς βέβαιοι.
Κάποια από τα επίμαχα σημεία τα οποία συνεχίζουν να προκαλούν ερωτηματικά είναι τα ακόλουθα:
1 Η αναδρομική ισχύς της νομοθεσίας η οποία προνοεί ότι ο έλεγχος των άμεσων ξένων επενδύσεων θα μπορεί να πηγαίνει πίσω 15 μήνες και θα μπορεί να ακυρώνεται μια συναλλαγή αν διαπιστωθούν κάποιες σκιές. Στην πράξη, αυτό ενδέχεται να δημιουργήσει προβλήματα.
2 Αρμόδια αρχή βάσει της προτεινόμενης νομοθεσίας, ορίζεται το Υπ. Οικονομικών. Θα πρέπει να βεβαιωθούμε ότι ο μηχανισμός, η επιλογή προσώπων και οι διαδικασίες οι οποίες θα ακολουθούνται να διασφαλίζουν την ανεξαρτησία, την αμεροληψία και την ομαλή λειτουργία. Για το λόγο αυτό, θα πρέπει να διατεθούν επαρκείς πόροι και εξειδικευμένο προσωπικό, στελεχωμένο από έμπειρα και πλήρως καταρτισμένα στελέχη, τα οποία θα έχουν την πολύ σοβαρή ευθύνη και αρμοδιότητα για τον έλεγχο άμεσων ξένων επενδύσεων.
3 Υπάρχει η δυνατότητα περαιτέρω εξαιρέσεων από το πεδίο εφαρμογής του νόμου, όπως π.χ. ο τομέας των εταιρειών τεχνολογίας, ο οποίος είναι ένας ιδιαίτερος και ευαίσθητος τομέας για την οικονομία της Κύπρου;
4 Το όριο των 2 εκ ευρώ είναι λογικό; Με ποια κριτήρια έχει καθοριστεί το ποσό αυτό; Πόσες συναλλαγές αναμένεται να εμπίπτουν στη πρόνοια της νομοθεσίας, τη στιγμή που υπάρχουν ήδη άλλα κριτήρια.
Ως ΔΗΠΑ – Συνεργασία θα λάβουμε τις αποφάσεις μας με κριτήριο την προστασία του δημόσιου συμφέροντος, και να δημιουργηθεί ένας μηχανισμός ελέγχου, ένα δίκτυ ασφαλείας, και όχι ένας γραφειοκρατικός μηχανισμός, που θα τον βρίσκει απέναντι της κάθε ξένη επένδυση με κίνδυνο απώλειας ξένων επενδύσεων.
